SSC_Zajawka
Katowice

Kopalnia City Center

Czy da się zwiedzać świat i odtwarzać stare fotografie bez wychodzenia z domu? Dzisiejszy wpis będzie próbą odpowiedzi na to pytanie. Zapraszam do lektury.

Before After SSC_StareSSC_Nowe

Starsza fotografia pochodzi z NAC, syg.: 3/131/0/-/449, nowsza to screen z Google Street View.

#Zostańwdomu. To hasło towarzyszy nam już praktycznie wszędzie, a więc będzie też motywem przewodnim dzisiejszego wpisu. Jak wspomniałem na wstępie, chciałem sprawdzić, czy możliwe jest odtwarzanie starych zdjęć przy użyciu tylko komputera. Do takiego zadania najlepiej nadaje się Google Street View, lecz ma jeden mankament: zdjęcie musiałoby zostać wykonane na drodze. Po krótkich poszukiwaniach znalazłem takie: przedstawia ono kopalnię „Eminencja” w Katowicach i pochodzi z roku 1937. Fotograf stał na dzisiejszej ulicy Chorzowskiej, która była wówczas znacznie węższa i wybrukowana, ale już wtedy towarzyszyła jej linia tramwajowa, na której kursował tramwaj na linii Katowice – Chorzów. Tu małe wtrącenie: szukając materiałów o przedwojennym Górnym Śląsku, należy pamiętać, że dzisiejszy Chorzów do 1934 roku nosił nazwę „Królewska Huta”. Pewnie będą jeszcze okazje do rozwinięcia tego wątku.

Kopalnia "Eminencja" albo "Gottwald".

Historia kopalni sięga początków XX wieku, gdy w tym miejscu rozpoczęto budowę szybu Georg (widocznego na fotografii), którego imię pochodzi od ówczesnego biskupa wrocławskiego Georga Koppa, natomiast kopalnię nazwano „Eminencja” (niem. „Eminenz”) a jej właścicielami były szpital św. Ducha w Bytomiu, parafia rzymskokatolicka z Chorzowa i nieodległa kopalnia Waterloo. Funkcjonowanie i rozwój kopalni przebiegały bez zakłóceń, zmieniali się tylko właściciele. Nazwa kopalni także uległa zmianie, gdy w roku 1953 roku nazwano ją Gottwald od nazwiska zmarłego komunistycznego prezydenta Czechosłowacji.

W 1979 roku kopalnię połączono z kopalnią „Kleofas”, która znajdowała się kilka kilometrów dalej. Pokłosiem połączenia była w 1990 roku zmiana nazwy na „Kleofas” i to pod tym szyldem zakład zakończył działalność w 2004 roku. Poniżej zamieszczam ciekawy film, przedstawiający widok z wieży wyciągowej w 1992. Naprawdę, warto obejrzeć!

Silesia City Center

Wraz z zakończeniem działalności kopalni, teren przejął węgierski inwestor, który zdecydował się na rewitalizację pokopalnianych terenów i budowę największego na Śląsku centrum handlowego. Otwarcie Silesia City Center nastąpiło w 2005 roku, a w 2011 jego znaczna rozbudowa. Co ciekawe, na otwarcie II etapu budowy zaproszona była sama Paris Hilton.

Szczęśliwie inwestor postanowił pozostawić część dawnych zabudowań w tym wieżę wyciągową. W jednym z budynków urządził on kapliczkę ku czci św. Barbary, więc powstał kompleks religijno-komercyjny 😉 

SSC_Z lotu ptaka
Silesia City Center z lotu ptaka. W tle widoczna wieża wyciągowa. Fot. mat. prasowe centrum.

Podsumowanie​

Teren kopalni Gottwald/Kleofas/Eminencja (jak kto woli) zachował częściowo swój charakter, szczególnie widać to od strony ul. Chorzowskiej, z której pochodzi wspomniana fotografia. Znacznie zmieniła się droga, która zyskała kilka pasów i asfalt, ale to raczej pozytywna zmiana. Jak oceniam wykorzystanie usługi Google Street View w odtwarzaniu dawnych zdjęć? Niewątpliwą zaletą jest możliwość znalezienia się na środku drogi, lecz niestety specjalne aparaty zniekształcają obraz (nadając mu sferyczności) + trudno jest ustawić się dokładnie w tym samym miejscu. Oby to był ostatni raz, kiedy jestem zmuszony korzystać z tak niestandardowych rozwiązań. Z tego miejsca chciałbym życzyć wszystkim zdrowia i pamiętajcie: #zostańwdomu! Jeśli chcesz wyjść, możesz pozwiedzać świat „palcem po mapie”. Pozdrawiam 🙂

Źródła

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Kopalnia_W%C4%99gla_Kamiennego_%E2%80%9EGottwald%E2%80%9D
  • https://katowice.naszemiasto.pl/katowice-budowa-silesia-city-center-zdjecia-archiwalne/ga/c3-7460893/zd/49235847
  • CUPRUM – Czasopismo Naukowo-Techniczne Górnictwa Rud, nr 2 (87) 2018, „Ostatnie kopalnie w centrum Katowic”, E. Strzałkowska, P. Strzałkowski.
  • http://www.silesiacitycenter.com.pl/historia